Afghanistan

Afghanistan (Pasjtu, Perzisch: افغانستان, uitspraak: ăfgăn'ĭstăn' of ăfg?'ĭst?'), officieel de Islamitische Republiek Afghanistan, is een republiek in Centraal-Azi?met bijna 29 miljoen inwoners. Het grenst aan Pakistan, Iran, Turkmenistan, Oezbekistan, Tadzjikistan en grenst ook kort aan de deelstaat Sinkiang van China. Door de aanhoudende oorlogen is het land erg verdeeld en is een groot deel van de bevolking voor zijn overleving aangewezen op buitenlandse hulporganisaties. De hoofdstad en grootste stad van Afghanistan is Kaboel.

Naam

De naam Afghanistan betekent letterlijk Land van de Afghanen. Het moderne gebruik stamt af van het woord Afghaan. De Pashtuns begonnen de term Afghaan voor zichzelf te gebruiken vanaf de Islamitische periode. Volgens W.K. Frazier Tyler, M.C. Gillet en andere geleerden , "Het woord Afgaan komt voor het eerst in de geschiedenis voor in de Hudud-al-Alam in 982" Het laatste deel van de naam Afghanistan stamt af van het Perzische woord stān (staat of land). Het Engelse woord Afghanland dat in verschillende verdragen tussen Kadjaren en Engeland voorkomt over de landen bewoond door Pashtun stammen (modern Zuidoost Afghanistan) tussen Perzi?en Brits India werd door de Afganen overgenomen en werd Afghanistan.
Vanaf de 18de eeuw, toen Ahmed Shah Abdali een regering vormde op basis van Pashtun stamrecht, werd Afghanistan bij haar huidige naam genoemd, en werd officieel Afghanistan genoemd tijdens de heerschappij van Abdur Rahman Khan. Voor de 18e eeuw werd Afghanistan altijd aangeduid als Khorasan.

Geschiedenis

Sinds oude tijden heeft Afghanistan te maken gehad met invallers, waaronder Perzen, Macedoni?s, Arabieren, Turken en Mongolen. De Afghaanse stammen verenigden zich in de 18e eeuw onder ?n enkele leiding, maar een volledig onafhankelijke staat kwam niet tot 1919 tot stand.
In 2001 vielen de Verenigde Staten Afghanistan binnen, op zoek naar Osama bin Laden. Directe aanleiding was de aanslag van 11 september. Bin Laden werd niet gevonden, maar de Talibanregering werd afgezet. In 2004 werd er een nieuwe grondwet opgesteld.

Huidige situatie

Na de aanvallen van Amerika, dat de opmars steunde van de Noordelijke Alliantie, een alliantie van gewapende tegenstanders van de Taliban, werd een nieuw regime ingesteld onder leiding van president Karzai. Sinds eind 2001 is er een veiligheidsmacht in Afghanistan aanwezig, de ISAF. Tot 11 augustus 2003 was de leiding in handen van Nederland en Duitsland, daarna nam, tegen de zin van Afghanistan zelf, de NAVO die taak over.
In het kader van Task Force Uruzgan is sinds 1 augustus 2006 Kamp Holland ingericht.
Aanhangers van het voormalige Taliban-regime blijven strijden met aanslagen en terreurdaden tegen de aanwezigheid van 'ongelovigen' in Afghanistan, en ook tegen het bewind van Hamid Karzai, die zij als een marionet beschouwen. Ze opereren vanuit het Pakistaanse grensgebied. Diverse ISAF-soldaten zijn omgekomen (onder andere 3 Canadezen en 1 Turk), en zelfs medewerkers van het Rode Kruis en de Verenigde Naties.
Op 28 juni 2005 leden Amerikaanse troepen bijvoorbeeld het zwaarste verlies sinds de omverwerping van het Talibanregime. Drie leden van een speciaal Navy Seals-team kwamen om, en een chinook-helikopter met 16 inzittenden, uitgestuurd om hen te redden, werd neergeschoten waardoor alle inzittenden omkwamen. Naar aanleiding van de voor september 2005 geplande parlementsverkiezingen is de onrust en het geweld in de regio gevoelig toegenomen.

Een ander probleem voor de regering-Karzai is dat de regionale bestuurders zich (opnieuw) als onafhankelijke krijgsheren opstellen, en zich weinig aan het centrale gezag gelegen laten liggen. De gouverneurs verrijken zich, strijden met elkaar en onderdrukken de bevolking, terwijl de centrale regering vrijwel bankroet is. De Afghanen zouden het mandaat van de ISAF naar de provincies willen uitbreiden, maar de Westerse coalitie weigert dit voorlopig op financi?e en logistieke gronden.
Een ander probleem zijn de vluchtelingen. De terugkeer van vluchtelingen naar Afghanistan is de grootste dergelijke actie in dertig jaar. In 2002 keerden 2,3 miljoen vluchtelingen terug naar huis (waarvan 1,8 miljoen uit het buitenland), voor 2003 werden 2,5 miljoen terugkerende vluchtelingen verwacht. Door deze vluchtelingenstroom werden de problemen op het gebied van schaarste aan voedsel en drinkwater extra versterkt.